Marzenie o własnym saksofonie i tworzeniu z jego pomocą niezapomnianych melodii może wydawać się odległe,…
Jak zrobic saksofon?
Marzenie o posiadaniu własnego instrumentu muzycznego, a zwłaszcza saksofonu, może wydawać się odległe, szczególnie gdy spojrzymy na ceny profesjonalnych modeli. Jednakże, nawet jeśli nie planujemy natychmiast zostać wirtuozem, stworzenie prostego, melodyjnego instrumentu przypominającego saksofon, może być fascynującym projektem DIY. W tym artykule pokażemy krok po kroku, jak zrobic saksofon, wykorzystując łatwo dostępne materiały, które z pewnością znajdziemy w domu lub kupimy za niewielkie pieniądze. Skupimy się na prostocie konstrukcji, która pozwoli nam uzyskać dźwięk zbliżony do brzmienia saksofonu, jednocześnie dostarczając mnóstwo zabawy podczas tworzenia i eksperymentowania.
Proces tworzenia własnego saksofonu zaczyna się od zrozumienia podstawowych zasad jego działania. Saksofon, podobnie jak inne instrumenty dęte drewniane, wykorzystuje wibracje powietrza do generowania dźwięku. W przypadku saksofonu, źródłem wibracji jest stroik, który wprawia w ruch słup powietrza zamknięty w korpusie instrumentu. Długość słupa powietrza, a tym samym wysokość dźwięku, regulowana jest przez otwarcie lub zamknięcie odpowiednich klap, które skracają lub wydłużają rezonującą kolumnę powietrza. Nasz domowy saksofon będzie uproszczoną wersją tej mechaniki, skupiając się na stworzeniu rezonatora i sposobie wydobycia dźwięku.
Do stworzenia naszego domowego saksofonu będziemy potrzebować kilku kluczowych elementów. Podstawą będzie pusty, podłużny korpus, który posłuży jako rezonator. Doskonale sprawdzi się tutaj na przykład tuba kartonowa po ręcznikach papierowych lub folii spożywczej, a nawet kilka takich tub połączonych ze sobą. Ważne, aby materiał był w miarę sztywny i nie zaabsorbował zbyt szybko dźwięku. Dodatkowo, potrzebny będzie element, który będzie pełnił rolę ustnika i stroika. Tutaj możemy być kreatywni. Prosty ustnik można wykonać z kawałka słomki do napojów, a rolę stroika może pełnić cienki kawałek plastiku lub nawet liść trawy, który zostanie odpowiednio przycięty i zamocowany.
Zrozumienie kluczowych elementów potrzebnych do zrobienia saksofonu
Zanim przystąpimy do faktycznego konstruowania, ważne jest, aby dokładnie zrozumieć, jakie elementy są kluczowe dla działania saksofonu, nawet w jego uproszczonej, domowej wersji. Podstawą każdego instrumentu dętego jest rezonator – element, w którym powietrze wibruje i tworzy dźwięk. W przypadku saksofonu, jest to stożkowaty korpus wykonany zazwyczaj z metalu, który jest odpowiedzialny za barwę i głośność dźwięku. W naszej domowej wersji, tuba kartonowa będzie pełnić tę rolę, choć jej właściwości akustyczne będą oczywiście inne niż metalowego korpusu.
Kolejnym fundamentalnym elementem jest źródło wibracji, czyli stroik. W prawdziwym saksofonie jest to cienki kawałek trzciny, który jest przymocowany do ustnika. Kiedy dmuchamy w ustnik, powietrze wprawia stroik w szybkie drgania, które następnie przenoszą się na słup powietrza wewnątrz instrumentu. W naszej konstrukcji, możemy spróbować naśladować ten efekt za pomocą prostszych materiałów. Na przykład, możemy użyć kawałka cienkiej blaszki, plastiku, a nawet liścia, który zostanie nacięty i odpowiednio uformowany. Kluczem jest uzyskanie elementu, który łatwo wprawi się w wibracje pod wpływem przepływającego powietrza.
Nie można zapomnieć o ustniku, czyli części, przez którą muzyk wprowadza powietrze do instrumentu. W saksofonie ustnik ma specyficzny kształt, który ułatwia artykulację i kontrolę nad przepływem powietrza. W naszej domowej wersji, możemy stworzyć prosty ustnik z kawałka rurki lub plastikowej słomki. Ważne, aby był on wygodny do trzymania w ustach i pozwalał na skierowanie strumienia powietrza bezpośrednio na „stroik”. Całość musi być też szczelna, aby powietrze nie uciekało na boki, lecz było kierowane w stronę rezonatora.
Dodatkowo, aby móc zmieniać wysokość dźwięku, saksofon posiada system klap. Klapy te, po otwarciu lub zamknięciu, skracają lub wydłużają słup powietrza wewnątrz instrumentu, co bezpośrednio wpływa na generowaną częstotliwość. W naszej prostej wersji, możemy zrezygnować z zaawansowanego systemu klap. Zamiast tego, możemy spróbować stworzyć kilka otworów w korpusie, które będziemy zakrywać i odsłaniać palcami. Pozwoli to na eksperymentowanie z różnymi długościami słupa powietrza i uzyskanie kilku różnych dźwięków. Im więcej takich otworów, tym więcej dźwięków będziemy w stanie wygenerować.
Niezbędne materiały i narzędzia potrzebne do wykonania saksofonu
Jak zrobic saksofon?
- Tuba kartonowa po ręcznikach papierowych, papierze śniadaniowym lub folii spożywczej. Im dłuższa i sztywniejsza, tym lepiej. Można też połączyć kilka krótszych tub, aby uzyskać pożądaną długość.
- Grubsza rolka po papierze toaletowym, która może posłużyć jako podstawowa wersja ustnika.
Kolejnym ważnym elementem jest stroik. Jego wykonanie wymaga precyzji, ale możliwości jest wiele:
- Cienki kawałek plastiku, na przykład z opakowania po jogurcie lub z plastikowej butelki.
- Kawałek cienkiej blaszki, na przykład z puszki po napoju (należy zachować ostrożność przy pracy z ostrymi krawędziami).
- Wytrzymały liść trawy lub cienki kawałek drewna.
Do połączenia elementów i ewentualnego uszczelnienia konstrukcji przydadzą się:
- Taśma klejąca – najlepiej mocna, typu duct tape lub taśma izolacyjna.
- Klej – uniwersalny lub klej na gorąco, który szybko zwiąże elementy.
- Nożyczki i ostry nóż – do precyzyjnego cięcia materiałów.
- Ołówek lub marker – do zaznaczania miejsc cięcia.
- Wiertło lub dziurkacz – jeśli zdecydujemy się na dodanie otworów.
Warto również pomyśleć o dodatkowych elementach, które mogą wzbogacić nasz instrument. Na przykład, można ozdobić korpus farbami, naklejkami lub kolorową taśmą. Jeśli chcemy uzyskać kilka różnych dźwięków, będziemy potrzebować czegoś do zakrywania otworów – mogą to być po prostu nasze palce, ale można też przygotować małe krążki z plastiku lub filcu, które będziemy przyklejać i odklejać. Kluczem jest kreatywność i dostosowanie dostępnych materiałów do naszych potrzeb. Pamiętajmy o bezpieczeństwie, szczególnie podczas pracy z ostrymi narzędziami.
Tworzenie rezonatora jak zrobic saksofon z kartonowej tuby
Pierwszym krokiem w procesie tworzenia naszego saksofonu jest przygotowanie rezonatora. Jak wspomnieliśmy, idealnie sprawdzi się do tego celu tuba kartonowa. Jeśli posiadamy tylko krótsze tuby, na przykład po ręcznikach papierowych, możemy je połączyć, aby uzyskać dłuższą konstrukcję. Najlepiej jest nałożyć jedną tubę na drugą na długości kilku centymetrów i dokładnie skleić taśmą, upewniając się, że połączenie jest szczelne. Dłuższy rezonator zazwyczaj pozwala na uzyskanie niższych dźwięków i bogatszej barwy.
Po uzyskaniu odpowiedniej długości tuby, należy przygotować jej jeden koniec na przyjęcie ustnika. W tym celu, jeśli tuba ma z jednej strony otwartą krawędź, możemy ją lekko zagiąć do wewnątrz lub przykleić kawałek kartonu z wyciętym otworem, który będzie stanowił podstawę dla ustnika. Chodzi o to, aby stworzyć miejsce, do którego będziemy mogli szczelnie przymocować ustnik, tak aby powietrze wlatywało bezpośrednio do wnętrza tuby, a nie uciekało na zewnątrz.
Jeśli chcemy uzyskać kilka różnych dźwięków, powinniśmy teraz pomyśleć o dodaniu otworów w korpusie. Rozmieszczenie otworów jest kluczowe dla uzyskania różnych wysokości dźwięku. Zazwyczaj otwory rozmieszcza się wzdłuż tuby, w pewnych odstępach. Możemy zacząć od trzech lub czterech otworów na początek. Używając ołówka, zaznaczamy miejsca, w których chcemy wywiercić lub wyciąć otwory. Następnie, używając nożyczek, ostrego noża lub wiertła, ostrożnie tworzymy otwory. Ich wielkość powinna być wystarczająca, aby można było je zakryć palcem.
Po przygotowaniu rezonatora, wraz z ewentualnymi otworami, warto upewnić się, że cała konstrukcja jest stabilna. Wszelkie luźne połączenia powinny zostać wzmocnione taśmą klejącą. Jeśli chcemy, aby nasz saksofon wyglądał bardziej profesjonalnie, możemy teraz pomalować tubę farbami akrylowymi lub ozdobić ją kolorową taśmą. Ważne jest, aby powłoka malarska nie była zbyt gruba, aby nie wpłynęła negatywnie na akustykę instrumentu. Czysty i prosty rezonator to podstawa do dalszych prac.
Konstrukcja ustnika i stroika jak zrobic saksofon brzmiący
Przejdźmy teraz do kluczowego elementu, który pozwoli naszemu saksofonowi wydobyć dźwięk – ustnika ze stroikiem. Jest to najbardziej wymagająca część, ale przy odrobinie cierpliwości i kreatywności, możemy osiągnąć satysfakcjonujące rezultaty. Zacznijmy od ustnika. Możemy go wykonać z grubszego kawałka słomki do napojów lub małego fragmentu rurki plastikowej. Ważne, aby ustnik był na tyle długi, aby wygodnie umieścić go w ustach, ale nie na tyle, by zablokować przepływ powietrza do rezonatora.
Następnie, przygotowujemy stroik. To on będzie wibrował pod wpływem powietrza. Najprostszym rozwiązaniem jest użycie kawałka cienkiego, elastycznego plastiku. Możemy wyciąć prostokątny pasek z plastikowej butelki lub opakowania po jogurcie. Długość i szerokość stroika będą wpływać na jego wibracje, a tym samym na barwę i wysokość dźwięku. Warto eksperymentować z różnymi rozmiarami. Jeden z krótszych boków stroika powinien być lekko przycięty pod kątem, aby lepiej przylegał do ustnika.
Mocowanie stroika jest kluczowe dla uzyskania dźwięku. Stroik musi być przymocowany do ustnika w taki sposób, aby jego wibrująca część była lekko uniesiona nad powierzchnią ustnika, a całość była szczelna. Możemy to zrobić za pomocą mocnej taśmy klejącej, owijając ją kilkukrotnie wokół połączenia ustnika ze stroikiem. Ważne jest, aby stroik był zamocowany na tyle mocno, by się nie przesuwał, ale jednocześnie na tyle luźno, by mógł swobodnie wibrować.
Po wykonaniu ustnika ze stroikiem, należy go przymocować do przygotowanego rezonatora. Ustnik powinien być włożony do otworu w rezonatorze i dokładnie uszczelniony taśmą klejącą. Chodzi o to, aby całe powietrze, które wprowadzamy do instrumentu, przechodziło przez stroik i wchodziło do tuby, nie uciekając na boki. Teraz możemy spróbować dmuchnąć w ustnik. Początkowo dźwięk może być słaby lub nie pojawiać się wcale. Warto eksperymentować z siłą dmuchania, kątem nachylenia ustnika i dociskiem ust do niego. Czasem wystarczy lekko przyciąć stroik lub zmienić jego kąt nachylenia, aby uzyskać pożądany dźwięk.
Eksperymentowanie z dźwiękiem jak zrobic saksofon o różnych tonach
Po zbudowaniu podstawowej wersji saksofonu, czas na najprzyjemniejszą część – eksperymentowanie z dźwiękiem i próby uzyskania różnych tonów. Nasz domowy saksofon, dzięki otworom w korpusie, daje nam możliwość zmiany długości słupa powietrza, co bezpośrednio wpływa na wysokość generowanego dźwięku. Im więcej otworów zakryjemy, tym krótszy będzie rezonujący słup powietrza, a co za tym idzie, dźwięk będzie wyższy.
Zacznijmy od zagrania jednego dźwięku, zakrywając wszystkie otwory. Następnie, stopniowo odsłaniajmy je, zaczynając od tego najbliżej ustnika. Powinniśmy usłyszeć, jak wysokość dźwięku się zmienia. Możemy spróbować zapamiętać sekwencję dźwięków, którą uzyskujemy, odsłaniając poszczególne otwory. To pozwoli nam na stworzenie prostych melodii.
Kluczem do uzyskania czystego dźwięku jest odpowiednie dmuchanie i docisk ust. Warto poeksperymentować z siłą strumienia powietrza. Zbyt słabe dmuchanie może nie wprawić stroika w odpowiednie wibracje, a zbyt mocne może spowodować fałszowanie dźwięku lub jego całkowity zanik. Również sposób, w jaki trzymamy ustnik w ustach, ma znaczenie. Starajmy się uzyskać szczelne połączenie, ale jednocześnie nie ściskać zębami stroika zbyt mocno, aby nie ograniczyć jego wibracji.
Jeśli chcemy uzyskać jeszcze więcej różnych tonów, możemy spróbować zmodyfikować nasz stroik. Przycinając go na różne sposoby, możemy zmienić jego elastyczność i rezonans. Krótszy i szerszy stroik zazwyczaj będzie wibrował inaczej niż długi i wąski. Warto też poeksperymentować z materiałem, z którego wykonany jest stroik. Różne rodzaje plastiku lub nawet cienka blaszka mogą dać odmienne efekty dźwiękowe. Pamiętajmy, że każdy instrument jest unikalny, a nasz domowy saksofon to pole do eksploracji i zabawy z dźwiękiem.
Dodatkowo, możemy spróbować zmienić długość rezonatora, na przykład przez dodanie lub usunięcie segmentu tuby. Krótszy rezonator zazwyczaj generuje wyższe dźwięki, podczas gdy dłuższy pozwala na uzyskanie niższych tonów. Łączenie różnych długości tub i eksperymentowanie z różnymi rozmieszczeniami otworów pozwoli nam na stworzenie instrumentu o bardzo zróżnicowanym zakresie dźwięków. Nie zapominajmy o zabawie – to najważniejszy element tworzenia muzyki, nawet na tak nietypowym instrumencie.
Ulepszenia i modyfikacje jak zrobic saksofon bardziej profesjonalny
Po stworzeniu podstawowej wersji naszego domowego saksofonu, możemy zacząć myśleć o jego ulepszeniach i modyfikacjach, które sprawią, że będzie on brzmiał lepiej i będzie bardziej zbliżony do profesjonalnego instrumentu. Jednym z pierwszych obszarów, który warto rozważyć, jest stroik. Choć prosty kawałek plastiku może działać, warto poszukać materiałów, które lepiej naśladują właściwości trzciny, z której wykonuje się stroiki do prawdziwych saksofonów. Cienkie, elastyczne tworzywa sztuczne, które mają lekko gumowatą teksturę, mogą okazać się dobrym wyborem.
Kolejnym ważnym aspektem jest ustnik. Możemy spróbować wykonać go z materiału, który jest bardziej odporny na wilgoć i łatwiejszy do uformowania, na przykład z twardego plastiku lub nawet z drewna, jeśli mamy odpowiednie narzędzia. Kształt ustnika ma ogromne znaczenie dla artykulacji i kontroli dźwięku. Możemy spróbować nadać mu bardziej aerodynamiczny kształt, który ułatwi przepływ powietrza i pozwoli na wydobycie bardziej zróżnicowanych dźwięków.
Jeśli chodzi o rezonator, możemy eksperymentować z różnymi materiałami. Zamiast kartonowej tuby, można spróbować użyć plastikowej rury PCV o odpowiedniej średnicy i długości. Tego typu materiał jest bardziej odporny na wilgoć i może mieć lepsze właściwości akustyczne. Pamiętajmy jednak, że kształt stożkowy prawdziwego saksofonu jest ważny dla jego brzmienia. Możemy spróbować nadać naszej tubie lekki kształt stożka, na przykład przez stopniowe zwężanie jej ku dołowi, używając taśmy lub dodatkowych warstw kartonu.
Dodanie bardziej zaawansowanego systemu klap to już bardziej ambitne zadanie, ale możliwe do zrealizowania. Możemy spróbować stworzyć proste dźwignie, które będą otwierać i zamykać otwory w korpusie. Będzie to wymagało precyzyjnego wykonania i odpowiedniego rozmieszczenia punktów podparcia. Alternatywnie, możemy po prostu wykonać więcej otworów i używać silikonowych zatyczek, które można łatwo zakładać i zdejmować, aby zmieniać długość słupa powietrza. Każda taka modyfikacja przybliży nas do uzyskania instrumentu o szerszym zakresie dźwięków i lepszej kontroli nad barwą.
Nie zapominajmy o estetyce. Nawet jeśli nasz saksofon jest wykonany z prostych materiałów, można nadać mu atrakcyjny wygląd. Malowanie, oklejanie kolorowymi taśmami, a nawet dodawanie ozdobnych elementów, może sprawić, że nasz instrument będzie nie tylko brzmiał, ale i wyglądał wyjątkowo. Pamiętajmy, że nawet niewielkie zmiany mogą przynieść znaczące różnice w brzmieniu i możliwościach naszego domowego saksofonu. Kluczem jest cierpliwość, eksperymentowanie i chęć nauki.
Może Ci się również spodobać:
